Enyumba y'emmotoka ennyangu okutereka

Ennyumba z’emmotoka ezigatta-gatta kye ki?

Ennyumba z’emmotoka ezigatta-gatta zitegeeza ekizimbe eky’okuterekamu emmotoka ekyazimbibwa mu bitundu ebyenjawulo mu kkolero. Ebintu bino bwe biba bimaze okukolebwa, bifulumizibwa ne bireetebwa ku ttaka ly’oyagala okuzimba ennyumba eno, oluvannyuma ne bigattibwa awamu okukola ekizimbe ekijjuvu. Kino kiyawukana ku ngeri y’okuzimba ennyumba okuva ku ttaka (traditional construction) kubanga ekisinga obungi mu mulimu gw’okuzimba kikolebwa mu kkolero, ekiyamba okwanguya omulimu n’okukakasa nti omulimu gukolebwa mu ngeri ey’obukugu.

Ekiruubirirwa ekikulu eky’ennyumba zino eby’okugatta-gatta kwe kukola ekizimbe eky’okuterekamu emmotoka ekigumu, ekyesigika, era ekisobola okuteekebwawo amangu. Kino kiva ku kuba nti buli kitundu kikolebwa mu ngeri ey’obukugu nnyo, ekiyamba okukakasa nti ekizimbe ekimaliriziddwa kiba kigumu era kisobola okugumira embeera y’obudde ey’enjawulo. Obukulu bwa tekinologiya eno bukulu nnyo mu kukola ennyumba z’emmotoka ezisobola okukozesebwa mu bifo eby’enjawulo n’okusengejja ebintu eby’enjawulo.

Ebirungi by’okuteekawo amangu n’okugatta amangu

Kimu ku birungi ebikulu eby’ennyumba z’emmotoka ezigatta-gatta kwe kuba nti zisobola okuteekebwawo amangu n’okugatta amangu. Olw’okuba ebisinga obungi mu kuzimba bikolebwa mu kkolero, ebbanga erikozesebwa okuzimba ku ttaka likendera nnyo. Kino kiyamba abantu abalina okwagala okufuna ennyumba y’emmotoka amangu ddala. Enkola y’okugatta amangu ekendeeza ku mulimu ogwetaagisa ku ttaka, n’okukendeeza ku buzibu obuyinza okujjawo mu ngeri y’okuzimba eya bulijjo. Okuteekawo amangu kiyamba okukendeeza ku ssente ezikozesebwa ku mulimu, n’okukakasa nti omulimu guweebwa ku bbanga erigere.

Okukozesa ebintu eby’okugatta-gatta kiyamba okwanguya omulimu gw’okuzimba era n’okukendeeza ku ssente ezikozesebwa. Okuteekawo amangu tekitegeeza nti obukugu bukendera. Mu kifo ky’ekyo, ebintu bino bikolebwa mu ngeri ey’obukugu obw’amaanyi mu makolero, ekiyamba okukakasa nti buli kitundu kituukiriza ebituukana n’omutindo ogwetaagisa. Kino kiyamba nnyo mu kukola ekizimbe ekigumu, ekyesigika, era ekisobola okukuuma emmotoka n’ebintu by’omuntu.

Ebikozesebwa mu kuzimba n’obugumu bwabyo

Ennyumba z’emmotoka ezigatta-gatta zikozesa ebikozesebwa eby’enjawulo ebigumu okukakasa nti zikola bulungi era ziwangaala. Ebikozesebwa ebingi ebikozesebwa kuliko ekyuma (metal), ekyuma ekikakanyavu (steel), ne sementi (concrete). Ekyuma ekikakanyavu kizingiramu obukulu obungi olw’okuba kigumu nnyo era kisobola okugumira embeera y’obudde ey’enjawulo n’okukuuma ekizimbe okuva ku kumenyeka. Ekyuma ekikakanyavu kiyamba okukakasa nti ennyumba y’emmotoka eba egumu era esobola okukuuma emmotoka n’ebintu by’omuntu.

Sementi era kikozesebwa nnyo, naddala ku nsibuko y’ekizimbe oba ku nnyumba z’emmotoka ezisinga obunene. Sementi egumu nnyo era esobola okugumira ebizito eby’enjawulo. Okugatta ekyuma ekikakanyavu ne sementi kiyamba okukola ekizimbe ekigumu ennyo era ekisobola okuwangaala ebbanga ddene. Ebikozesebwa bino birina obusobozi obw’okugumira okukolebwako amazzi, okukozesa omusana, n’okugumira empewo, ekiyamba okukuuma ekizimbe mu mbeera ennungi.

Engeri z’okuzikozesa n’okuba n’obukulu obungi

Ennyumba z’emmotoka ezigatta-gatta zirina obukulu obungi era zisobola okukozesebwa mu ngeri ez’enjawulo. Okusooka, zikozesebwa okutereka emmotoka n’okuzikuuma okuva ku musana omungi, enkuba, n’empewo. Okukuuma emmotoka mu nnyumba kiyamba okwongera ku bulamu bwayo n’okukendeeza ku nsimbi ezikozesebwa ku kugikola. Wabula, ziyinza era okukozesebwa nga wekikolerwa (workshop) oba akatimba k’ebikozesebwa (utility shed).

Mu wekikolerwa, omuntu asobola okukolera ebintu bya handicraft, okukola ku mmotoka, oba okukolera ebintu ebirala eby’obukugu. Akatimba k’ebikozesebwa kayinza okukozesebwa okutereka ebikozesebwa by’ennimiro, ebyuma by’okukola, oba ebintu ebirala ebyetaaga okuterekebwa mu kifo ekyesigika. Obukulu bwazo buva ku ngeri gye zisobola okukyusibwa okutuukana n’ebyetaago bya buli muntu, n’okukakasa nti buli muntu afuna ekifo kye kyetaaga okutereka oba okukolera.

Ebikulu okuteeka mu kigo kyo n’okuzimba

Bw’oba olowooza okuteekawo ennyumba y’emmotoka ezigatta-gatta ku ttaka lyo, waliwo ebintu ebikulu by’olina okuteeka mu kigo. Ekisooka, olina okukakasa nti ettaka lyo lirina ekifo ekimala okuteekawo ekizimbe kino. Olina era okuteeka mu kigo amateeka g’okuzimba agali mu kitundu kyo. Amateeka gano galimu ebyetaago bya permits, obunene bw’ekizimbe, n’ebintu ebirala ebyetaagisa okuzimba mu ngeri entuufu.

Okukola n’abazimba abalina obukugu oba abakugu mu ngeri y’okuzimba ennyumba z’emmotoka ezigatta-gatta kiyamba nnyo okukakasa nti omulimu gukolebwa mu ngeri entuufu era ng’oguteeka mu kigo ebintu byonna ebyetaagisa. Okuteekawo ennyumba y’emmotoka ku ttaka lyo kiyinza okwongera ku buwufu bw’ettaka lyo n’okukuwa ekifo ekyesigika eky’okuterekamu emmotoka n’ebintu byo. Okukola pulojekiti eno mu ngeri entuufu kiyamba okukakasa nti ofuna ekizimbe ekigumu, ekyesigika, era ekisobola okukuweereza ebbanga ddene.

Ennyumba z’emmotoka ezigatta-gatta zifuuse ekyokulonda ekya kisa nnyo eri abantu abalina okwagala okufuna ennyumba y’emmotoka amangu n’awataali kussaako ssente nnyingi. Obukulu bwazo, okugumira kwazo, n’obukugu bwazo bizingiramu obukulu obungi mu ngeri y’okuzimba ennyumba z’emmotoka mu kiseera kino. Ziyamba okukuuma emmotoka, okukuwa ekifo ky’okukoleramu, n’okwongera ku buwufu bw’ettaka lyo mu ngeri ey’obukugu n’obwangu.